eyakça

ABD'nin Alaska eyaletinde Copper Irmağı deltasında Eyaklar tarafından konuşulmuş Na-Dene dilleri grubundan bir Kızılderili dilidir.
Son konuşan kişi olan Marie Smith geçen sene hayatını kaybetmiştir.

Eyakça, Alaska'nın güney-orta kıyılarındaki Eyak halkının tarihsel olarak konuştuğu yerli bir dildir. Na-Dene dil ailesine bağlıdır ve en yakın akrabaları Atabask dilleridir. Dil, anadili olarak konuşan son kişinin 2008 yılında ölümüyle genellikle "ölü dil" olarak sınıflandırılsa da, belgeleme ve canlandırma çalışmaları sayesinde öğrenilmeye ve öğretilmeye devam etmektedir.

Eyakça tarihsel olarak Copper River Deltası, Cordova çevresi ve Alaska Körfezi kıyılarında konuşuluyordu. Dilin geçmişte bugünkünden daha geniş bir alana yayıldığı, kıyı boyunca bulunan yer adları ve sözlü geleneklerden anlaşılmaktadır.

Eyakça, çok eklemeli (polisentetik) bir yapıya sahiptir. Tek bir fiil, özne, nesne, zaman ve çeşitli anlam ayrıntılarını aynı anda ifade edebilir. Bu karmaşık yapı, onu Kuzey Amerika'nın diğer Na-Dene dilleriyle yakından ilişkilendirir ve dilbilim açısından önemli bir araştırma konusu yapar.

Son anadili konuşuru Marie Smith Jones, 21 Ocak 2008'de yaşamını yitirdi. Bunun ardından Eyakça günlük iletişim dili olmaktan çıktı. Buna rağmen, Alaska Üniversitesi'nde yürütülen belgeler, ses kayıtları, sözlükler ve ders materyalleri sayesinde dili yeniden öğretmeye yönelik çalışmalar sürmektedir. Günümüzde dili ikinci dil olarak öğrenen ve öğreten kişiler bulunmaktadır; bu nedenle bazı araştırmacılar dili tamamen kaybolmuş değil, canlandırılmaya çalışılan bir dil olarak değerlendirmektedir.
görsel