bayesian olasilik kurami

temel olarak; konu hakkında sahip olunan önceki bilgilerle mevcut bilgileri çeşitli matematiksel işlemler yardımıyla birleştirerek, yeni bir yorum geliştirme işidir. bu işlem iki şekilde yapılır;

1-) önceki bilgi denilen daha önceden yapılmış gözlem veya tespitlerin bir veri setinden oluşması,

2-) öncki bilginin subjektif bir bilgi olması yani, herhangi bir veriye dayanmayan bir inanış gibi.

işte bu bilgiler güncel bir bir çalışmayla birlikte değerlendirilmektedir. bu teoremin uygulamasında kullanılan temel matematiksel işlem de maksimum likelihood metodudur.

olayı örnekleyecek olursak, konu daha açıklayıcı olacaktır.

düşünün ki bir kıza aşık oldunuz ve bu kızın sizinle çıkmasını istiyorsunuz. ancak kızın sizin hakkınızda ne düşündüğünü bilmiyorsunuz. ortada iki ihtimal var; ya kızın size olan davranışlarını yorumlayıp bir yol belirleyecek ve hamlenizi ona göre yapacaksınız ki bu yukarıda açıkladığımız ikinci kuralı uygulamak demektir, ya da kızın daha önce benzer durumlara ne tepki verdiğini araştırıp öğreneceksiniz. bana kalsa araştırıp öğrenmek sonucun kestirilebilmesinde daha önemli bir katkı sağlayacaktır. çünkü böyle olmadığı takdirde tamamiyle platonik aşkın şartlı refleksleri sizi yanıltacaktır.

diyelim ki birinci yolu tercih ettiniz ve kızın daha önce benzer durumlara verdiği tepkileri araştırıp öğrendiniz. bu sırada öğreneceğiniz bilgiler sizi hayal kırıklığına uğratabilir çünkü kızın kaç adet böyle durumla karşılaştığı ve kaçına hangi durumda evet dediği sizi üzebilir(sonra abi kız orospuymuş önüne gelene vermiş demek yok). bu aşamadan sonra gerisi mevcut çalışma kısmına yani sizin yeteneklerinize kalmaktadır. yani kişisel kız tavlama beceriniz. bu becerinizi de geçmişte kızın verdiği tepkilere dayanarak geliştirirseniz sonucun istediğiniz şekilde olmaması için ortada hiçbir sebep yok.

son aşama ise karar aşaması. işte bu durumda bayesian decision tree deniley bayesyen karar ağacı devreye girmektedir. işte bu ağaç yardımıyla kıza daha teklif etmeden bile kaç tane olası sonuçlarınız olacağını kestirebilirsiniz. ancaaak iş böyle bitmiyor. matematik dünyasının engin teoriler ve dengeler teorileri havuzundaki bir teorem daha karşınıza çıkıyor. o da game theory. yani kız sizinle aynı anda ve aynı doğrultuda mı karar verecek yoksa farklı zamanlarda farklı kararlar mı verecek. hiç tepki de vermeyebilir. işte bunları belirlemek için yeni bir keşmekeşler silsilesi içine girebilirsiniz ama olsun denemeye değer.