apofeni

tesadüfleri kader diye yutturma hastalığı. aslında hepimiz az çok bu hastalıktan müzdaribiz. komplo manyakları bu işin olimpik şampiyonları tabii. onlar için her şey bağlı.

biz en azından daha masum ölçekte kalıyoruz: “bu şarkı bana çalıyor, o mesajı niye tam o saatte attı, plakamdaki rakamlar uğurlu, bugün işler yolunda gider”. dozunda güzel, yaratıcılık buradan doğuyor, şiir de, aşk da, sanat da. ama fazlası manyaklık. o zaman her şeyi kendi uydurduğun hikâyeye uydurmaya başlıyorsun, gerçek olanı bile kaçırıyorsun.

evren bize şifreli mesaj falan göndermiyor kardeşim. biz kendi kafamızda senaryo yazıp başrolde oynuyoruz. ne de güzel kandırıyoruz kendimizi.

insan beyninin oyunlarından yalnızca biridir. normal bir olaydır. en güzeli de çocukken bulutlara bakıp onları her şeye benzettiğimiz zamanlardı. işler sonradan bozuldu tabii.

kısaca;
dış dünyada gördüğünüz herhangi bir nesneyi, şekli veya sesi pek de ilgisi bulunmayan başka şeylere benzeterek yeni anlamlar yükleme işidir. bunun en güzel örneği: allah diyen aslan veya allah yazısı şeklinde bal yapan arılardır. bir de secdeye yatmış ağaç vardı bir ara.

görsel
görsel

batıda da bunlara karşılık tost ekmeğinde isa silueti görenler bulunur. görsel

bu, çok sıradan ve normal bir beyin şapşiklenmesidir ancak ileri boyutlara taşındığı takdirde şizofreni belirtisi olarak gösterilebilir.

bu konudaki en güzel yapıtların başında tabii ki de (bkz: a beautiful mind) ve (bkz: the number 23) gelir. izlemek ufuk açıcı olabilir.