cengiz han

- "profesör zeki velidi togan, 1941'de yayınladığı "moğollar, çengiz ve türklük" adlı küçük eserinde, (s. 18) ve 1946'da yayınladığı "umumî türk tarihine giriş" adlı büyük ve değerli eserinde (s. 66) çengiz kaan'ı 1221'de ziyaret eden çao-hong adlı bir çin elçisinin verdiği bilgiyi nakletmiştir. bu elçi, çengiz'in eski şato türklerinden indiğini gayet açık olarak belirtmiştir. şatolar ise, bilindiği üzere eski gök türkler'den inen büyük bir uruktur. çengiz'in tipi hakkındaki tarihî bilgiler de (uzun boy, kumral saç, beyaz ten, yeşil göz) eski gök türk kağanlarınınkine uymaktadır. çengiz'in aile adı olan "börçegin", "börü tegin'in moğolca söylenişinden ibaret olduğu gibi "çengiz" kelimesi de "tengiz" yani "deniz" kelimesinin moğolca söylenişinden başka bir şey değildir. türkçe'de "t" ile başlayan kelimelerin moğolca'da "ç" ile başladığını altay dilleri uzmanları söylemektedir." atsız.

- "türklerle moğollar iki kardeş millettir. altay grubu denen akraba milletlerin en mühim iki tanesidir. türkçe ve moğolca eskiden tek dil olup ancak hunlar çağında iki ayrı dil haline gelmiştir. "hun - türk münasebetleri" adlı tebliğ ile bunu iddia ve ispat eden türk, moğol ve çin dilleri bilgini von gabain olmuştur". atsız.