pentheus

Doğruca Kadmos'un soyundan gelen bir Thebai'li. bir spartoi (dragonun dişlerinden doğan adamlar) olan ekhion ile Kadmos'un kızlarından Agaue'nin oğlu. En yaygın tradisyon, Pentheus'u Kadmos'un birinci derecede varisi olarak gösterir. Bir başka tradisyona göre ise, Kadmos'la pentheus arasında kadmos'un oğlu ve pentheus'un amcası olan polydoros hüküm sürmüş ve bu polydoros pentheus tarafından tahttan indirilmiştir.

Nihayet bir başka versiyona göre, Pentheus, Thebai'de hiç hüküm sürmemiştir.
Pentheus'un hikayesi, dionysos sikline bağlanır. Bilindiği gibi, Dionysos Thebai asıllı bir tanrıdır ve annesi Semele tarafından Pentheus'un kuzeni olur. Dionysos, Asya'yı fethettikten sonra, kültünü yerleştirmek ve bir zamanlar Semele'ye ettikleri iftiralardan ötürü annesinin kardeşlerini, özellikle de agaue'yi cezalandırmak için yurdu Thebai'ye geri dönmeye karar verdi. Trakya üzerinden Thebai'ye geldi; orada kadınları delirterek cezalandırdı. Kadınlar Bakkhalar gibi giyinip dağa çıktılar ve tanrının mysterlerini kutladılar. Ama, pentheus, kadmos'un ve teiresias'ın uyarılarına rağmen, şiddet içeren bu kültün yayılmasına karşı çıkmak istedi. Dionysos'a şarlatan ve sahtekar muamelesi yaptı. Tanık olduğu birçok mucizesine rağmen, dionysos'u zincire vurdurmaya kalkıştı. Ama, dionysos bağlarından kurtuldu ve kral sarayı yandı. Bundan sonra, dionysos, pentheus'a kadınları gözlemesi ve onların aşırılıklarına tanık olması için Kitharion'a (Thebai'de bir dağ) çıkmasını telkin etti. Pentheus bu telkine uydu ve bir çam ağacının dalları arasına gizlendi. ama, kadınlar onu farkederek çamı kökünden söktüler ve pentheus'u ellerine geçirince de vücudunu paramparça ettiler. En başta agaue ona el attı ve pentheus'un kafasını alarak bir thyrsos'un acuna taktı; sonra da; aslan kafası zannettiği kelleyi gururla taşıyarak Thebai'ye döndü. Şehre ulaşınca, Kadmos onu yanılgısından uyandırdı. Agaue, öldürdüğünün dağdaki yırtıcı bir hayvan değil, kendi oğlu olduğunu farketti.

Euripides ve Aiskhylos tarafından sahnelenen bu mitos, antikçağ edebiyatında ve sanatında çok ünlüdür. Ona dini bir anlam yükleniyordu. Pentheus, gururu yüzünden cezaya çarptırılan dinsiz tipini temsil ediyordu.