sicim teorisi

zihinsel masturbasyonun en üst seviyesi. hem çok etkileyici hem de ulan bizi oyalıyorlar mı dedirtiyor. bence fizikteki en büyük güzel yalan adaylarından biri. ergenken vay be evren sicimden ibaretmiş diye hevesleniyorsun, otuzunda tamam da nerde bu kanıt diye sigara yakıyorsun.

temel fikir basit: elektron, kuark falan dediğimiz parçacıklar aslında nokta değil, sonsuz küçük titreşen enerji sicimleri. bu sicimler farklı şekillerde titreşince farklı parçacıklar ve kuvvetler ortaya çıkıyor. kuantum mekaniğiyle genel göreliliği aynı potada eritmeye çalışıyor, yani “her şeyin teorisi” olma iddiası var. 10 ya da 11 boyutlu evren falan derken iş iyice trip seviyesine çıkıyor.

güzelliği tartışmasız. matematiksel olarak o kadar zarif ve tutarlı ki insana evet bu doğru olmalı dedirtiyor. edward witten gibi adamlar bu teori için deli divane olmuş durumda. ama eleştirisi de çok sağlam bu sicimler planck ölçeğinde (10^-35 metre) titreşiyor. yani mevcut hiçbir deney düzeneğiyle test edemiyoruz. dolayısıyla teori güzel ama kanıtlanamaz noktasında takılı kaldı. bazı fizikçiler not even wrong diyor yani yanlış bile değil, çünkü yanlışlanabilir bir öngörüsü bile yok. yıllar geçti hâlâ bir gün deney yaparız aşamasındayız.