gutiler

xexo kırdoların sahiplendiği fakat kürt olmayan topluluktur. sümerlerin kürt olması zırvalığına benzer bu da.

Gutiler, ilkçağda Mezopotamya’da yaşa­mış dağ halkı. Ağırlıklı olarak Zagros Dağlarının orta kesimindeki Hemedan do­laylarında yaşayan Gutiler MÖ 3. ve 2. binyıllarda, önemli bir siyasal güç duru­mundaydılar. MÖ 2230 dolayında Güney Mezopotamya’daki Babil’e doğru ilerledi­ler. Naram-Sin’in ya da oğlu Şarkaii şarri’nin hükümdarlığı sırasında Akad imparatorluğu’nu yıktılar; genel olarak kabul edildiği üzere, bölgenin büyük bölümünü denetim altına aldılar. Yaklaşık bir yüzyıl hüküm süren Gutilerin bu dönem boyunca Babil’e tümüyle egemen olamadığı ve Ba-bil’in çeşitli bölgelerinde bazı bağımsız hü­kümdarların ortaya çıktığı anlaşılmaktadır. Guti egemenliğiyle ilgili pek az bilgi vardır; bu dönemin genel bir siyasal kargaşa ve kültürel durgunluk dönemi olduğu söylenebilir. Kral Tirigan’ın MÖ 2130 dolaylarında Uruklu Utu-hegal’e yenilmesiyle Guti hanedanı da sona erdi. Gutiler, Zagros Dağlarındaki yurtlarından, daha sonraki hanedan ve krallıkları tehdit etmeyi sürdürmekle birlikte Mezopotamya’nın güneyini bir daha denetim altına alama­dılar.