en sevilen yazar

herkes birisini sever elbette ama bu muhabbetin bir üst boyutu "hangi yazar daha iyi" sorunsalıdır. tabii ne tür kitaplar okuduğunuza göre de değişir...

Siz de benim gibi, "bütün zamanların en iyi bilmem kaç bilmemnesi" türünden sıralamalara gıcık olanlardan mısınız?

Yoksa aval aval koşup o ürünleri ve hizmetleri hemen tüketmeye bakanlardan mısınız?

"Ölmeden önce çekmeniz gereken yüz hareket, görmeniz gereken elli yer, yatmanız gereken kırk kadın" türünden zırvalardan söz ediyorum...

Bunun hiçbir ölçüsü yoktur, listeyi yapanın kafasına, zevkine göre düzenlenmiş bir "seçmeler dizisidir" alt tarafı.

işin pis yanı, bunu ciddiye alanlarda da yapıyorlar; geçenlerde Newsweek dergisi "bütün zamanların en iyi yüz kitabı" listesi yapmış. (amiyane tabirle"tüm zamanların"...)

At yarışını Tolstoy kazanmış, "Savaş ve Barış" romanıyla. Bizim Tolstoy hayranları sevinebilirler(Üstad et de yemezmiş bu arada.)

Ben tutup da "niçin listede Dostoyevski yok" diye maraz çıkartıyor muyum? Gülüp geçiyorum.

Malraux yok, Kafka yok, Aragon yok, Marquez yok, hadi onları bırakın, Cervantes yok yahu, koca Cervantes!

Buna karşılık "Philip Pullman" diye bir herif var örneğin, "W.E.B. Du Bois" diye, güneyli bir zenci olduğunu tahmin ettiğim birisi var, Willa Cather, Alice Walker gibi beşinci de değil sekizinci sınıf yazarlar bile var. incil var, Kur'an-ı Kerim yok (ne bekliyordunuz?)

Listeyi oluşturanlar, Oprah Winfrey'in "kitap kulübünün" üyeleri...

oprah winfrey lan! oprah winfrey kim amk!?

bu koca götlü opraaaam kurduğu kitap klübü ile "şunu okuyun, bunu okuyun" diyormuş...

Allah'ın Amerikalı kasaba kırosu ne anlar edebiyattan? Okumak için bir "guruya" ihtiyaç duyan, kendisine kitap seçmesi için ille bir "kulübe" başvuran, okuduğu en ağır eser "Reader's Digest" olan zavallı "ortalama Amerikalı" mı karar verecek en iyisine en kötüsüne?

hasssiktir yaaa! dedik ve güldük geçtik. Hem bu tür listelere, hem de onları ciddiye alanlara.

Gerçek şu ki, "en iyi yazar" diye bir canlı türü de yoktur.

iyi yazarlar, kötü yazarlar vardır; elbette bir Ernest Hemingway ile bir Barbara Cartland mukayese edilmeyecektir.

Ama, "Tolstoy mu daha büyüktür, Dostoyevski mi" gibi sorular anlamsızdır. Birini de okuyacaksın, ötekini de.

Bu tür tartışmaların moda olduğu bir dönemde, ünlü eleştirmen ve edebiyat tarihçisi George Steiner "Tolstoy mu, Dostoyevski mi?" diye gene çok ünlü bir kitap yazmış, sonunda bu tartışmanın saçma olduğu kanısına varmıştı.(bu sonuca varmak için kitap yazan bir manyak!)

Her sanat dalında bu böyledir.

Picasso mu daha büyüktür, Velazquez mi? Böyle saçma soru olmaz. hangisinin pipisi daha büyüktür diye sormak daha bile mantıklı olur.

Mozart mı daha büyüktür, Beethoven mi? Birinden birini "seçen" eşektir.

Ama elbette Johann Sebastian Bach ile fazıl say arasında bir "fark" da bulunacaktır.

Kabahat, sanatçıları yarış atı gibi koşturup, sanatı kapitalizmin hırt beğeni süzgeçlerine tıkıştıranlarındır. Şu "best seller" kavramını ortaya atan Amerikalı da mezarında ters dönsün, amuda kalksın, dirilip dirilip gebersin inşallah...

Ama... "uludağ sözlüğün en iyi yazarı kimdir" sorusuna gelince iş değişir tabii değil mi?

herkes başlayacak şimdi "benim benim benim" demeye,

Benim ulan, var mı ötesi?... Hadi yürüyün... Oprahcığım, bunlar bana inanmıyorlar, bari sen söyle koca götlü çikolatam...