dil devrimi

Tahsin Yücel'in takıntısıdır. Böyle takıntılı, manyak bilim adamlarımız olmadığı sürece de ilerlememiz zordur.

Tahsin Yücel neden dili özleştirme ile kafayı bozdu? Neden ahlak yerine aktöre dedi mesela? Çünkü sözcüğün bir bağlam içinde var olduğunun farkındaydı. Yani demem o ki, sen aktöre yerine ahlak dediğin zaman, Arabın sadece sözcüğünü almıyorsun. Arap ahlaktan ne anlıyorsa onu da edinmiş oluyorsun.

Hani öyle olduğundan söylemiyorum da, farz edelim ki araplarda rüşvet yemek pek de ahlaksızca olmasın ama kadınların bedenlerini sergilemesi ahlaksızca olsun. Türklerde de tam tersi olsun. işte sen ahlak sözcüğünü olduğu gibi kendi diline aldığında, ahlak sözcüğüne Arapların yüklediği anlamı da sahiplendin.

Noldu? Kendi ahlak sisteminin ortasına lök diye bıraktın bombayı. Gayet açık ve örnekleyici bir varsayım oldu sanıyorum.

Sözgelimi artı değer diye bir kavramı bilmeyen, düşünce dünyasında bu sözcüğe sahip olmayan birine işçi sömürüsü vs anlatamazsın, anlamaz.

Kavramlarla düşünüyoruz. Kavrama sahip değilsen düşünemezsin, kötü kavrama sahipsen kötü düşünürsün. bu kadar basit.

Ne güzel söylüyoruz değil mi eski Türklerde kadınlar da toplumun saygın bir parçasıydı, işte efendim Türklerde acayip doğa saygısı vardı, bugün olduğu gibi 3 kuruş için orman yakmazlardı falan, anlattıkça coşuyoruz hani.

işte o günleri geri istiyorsan o günün sözcüklerini geri getireceksin. Bitti.

Bunu nasıl yaparsın? Ya yaşar kemal gibi Anadolu insanına bakar ve sözgelimi ayna sözcüğü için kullandıkları 32 karşılığı keşfedersin Veya toplarsın dil kurulunu ve sözcük türetirsin. Bu iş böyledir. ikisi de işlevseldir. Sözgelimi üçgen, eşkenar vb başarılı sözcükler masa başında bizzat Atatürk tarafından türetilmiştir.

Ha, sen bunu yaparken dalga geçen gevşekler olacaktır, hem de fazlasıyla. Bırak geçsinler. Onlar her halta uyum sağlamayı düstur edinmiş omurgasızlardır, onlar uyum sağlayadursun, biz nehrin yatağını bükme derdindeyiz.

Onlara kalsa kemal Paşa'nın Samsun'a geçmek yerine 1919 istanbulu'nda levanten karı sikip ingiliz subaylarıyla ahbaplık ediyor olması gerekirdi.

***

Bu vesileyle büyük kalem adamı Tahsin Yücel'i saygıyla anıyorum. Kendisinin kitaplarını, çevirilerini okumakta çok zorlanmış olabilirim, ama bu esasen Öztürkçe sözcüğün yanına yıldız koyup sayfanın altında tek sözcükle açıklamaya erinen can yayınları'nın eşekliğidir. Kimsenin yüksek fiyatlarınıza laf ettiği yok, şuna bari dikkat edin.