kindi

islam felsefi düşünce tarihinin ilk ve öncü filozofu olan Kindi'nin en temel yaklaşımı'; döneminin güçlü felsefi akımı dehriyye (materyalist) felsefesine bir cevap niteliğinde geliştirdiği "alemin yoktan yaratılmışlığı" yaklaşımıdır.

Kindi Bu tezinde Öklid geometrisinin temel aksiyomlarından yola çıkar. Bu aksiyomlar sırasıyla;

* birbirinden büyük olmayan aynı cinsten nitelikler birbirine eşittir.

* eşitlerden birinin miktarı arttırılınca, hem diğer eşitlerden hem de artırılmadan önceki durumundan daha büyük olur.

* kendisinden bir miktar eksilen her şeyin, geriye kalan kısmı, önceki durumundan daha azdır.

* nicelik bakımından sonlu/sınırlı olan iki cismin toplamları da sonludur.

* aynı cinsten olan iki şeyden küçüğü büyüğünü veya onun bir kısmını oluşturur.

* sonlu olan sonsuz olamaz.

Buna göre, sonsuz olduğu varsayılan bir cisimden belli bir parça alınırsa, geriye kalan kısım yine sonlu ya da sonsuz olacaktır.

Kalan kısım sonlu ise; alınan parça geri eklendiğinde cisim sonlu olacaktır. (4.aksiyom) halbuki cisim başlangıçta sonsuzdu. Bu durumda Sonlu olan sonsuz olamaz.(6. Aksiyom) kısaca bu durum 4. 6. Aksiyomlar gereği çelişkidir.

Kalan kısım sonsuz ise; parça eklendiğinde eski durumuna eşit ya da daha büyük olacaktır. Sonsuz olana bir parça eklendiğinde sonsuz olandan daha büyük olması yine bir çelişkidir. Ki; Eğer eşitse 2. Aksiyom gereği, yok eşit değil büyük ise 3. Aksiyomla çelişkilidir.

Velhasıl Kindi'ye göre çelişkiye düşmeksizin bir niceliğin ya da nicelikli bir şeyin sonsuzluğu varsayılamaz. Evren de bir nicelik olduğundan sonlu ve sınırlıdır. Dolayısıyla yoktan var edilmiştir.

Ve hatta Kindi'ye göre evren bir organizma gibi canlı ve akıllıdır. Zıddı bulunmadığından oluş ve bozuluşa da tabii değildir.

Çünkü o; arasında boşluk bulunmayan tek cisimdir.

Ve son olarak Aristo felsefesinin doğudaki ilk ve en güçlü temsilcisi, meşşai ekolün kurucusu büyük düşünür Kindi'nin felekler kozmolojisi gereğince; ilk maddeden oluşan evren ve tüm ayüstü varlıklar zıtları olmadığından oluş ve bozuluşa uğramazlar.