soğdlar

göktürklerin ikinci hakanı mukan kağan dönemini anlatır. soğdca yazılmış olan bu metin, aslında soğdların, türkler üzerinde nasıl bir etki yaptıklarının en açık delilidir. özellikle, bozkır egemenliğinin göktürk hanedanlığına geçtiği dönemlerde, bu etki en üst düzeye varmıştı. o dönemlerde, kağanlar yanlarında soğdlu danışmanlar bulundururdu. hatta, istemi yabgu'nun önce akhunlara(eflatitler) sonra sasanilere(iran) yaptığı seferler üzerinde soğdlu danışmanlarının etkisi büyüktür.

kısacası, türkler soğdlarla yakın etkileşimde bulunmasıydı, belki de bugün türkçe konuşan topluluklara verilen türk isminin nedeni olan bu türk klanı , bu kadar baskın bir rolü türkçe konuşan topluluklar üzerinde sağlayamacaktı. yani şöyleki, bugün belki de türkçe konuşan tüm topluluklar türk olarak değil de, atıyorum kırgız,tatar,uygur,kıpçak,ediz,oğuz,basmil vb. olarak adlandırılabilirdi.