bootstrap paradoksu

doctor who izleyicilerinin karşısına 9.sezon 4.bölümde çıkmış olan ve türkçe ye,

"ayakkabı bağı paradoksu" olarak çevirilen "geçmiş yönlü zaman yolculuğunun" önünde duran paradokslardan birisidir.

olay kısaca şöyle:

Zaman makinesini kendinizin icat ettiğini düşünün,

daha sonra da bu makineyi nasıl yapacağınızı, size yaptığınız tarihten 5 yıl önce, gelecekteki halinizin gelip anlattığını varsayın.

icadı gerçekleştirdikten sonra sizin de geçmişe gidip kendinize zaman makinesini nasıl yapacağınızı anlatmanız gerekir.

ve anlattığınız sizin de kendisinden önceki size.

o da daha önceki size...

Şimdi, paradoksu ortaya çıkaran soru şu; ilk zaman makinesini kim yaptı ?