tork konvertoru

otomatik şanzımanlı araçlarda debriyaj baskı balata yerine kullanılan, sıvı kavramayı sağlayan element. içerisinde pompa, turbine ve stator olmak üzere üç parça bulunur. aralarında ise atf yağı bulunmaktadır. basitçe çalışma prensibini anlatmak gerekirse, motordan gelen tahrik pompa tarafını döndürür ve aradaki yağın hareketlendirilmesi ile şanzımana giriş yapan turbin tarafı da dönmeye başlar. böylece iki taraf arasında bir sıvı kavrama meydana gelir. tork konvertoru kaybı çok olan bir elementtir. bu nedenle 1:1 oranında çevrime gerek olduğunda damper clutch ile pompa ve turbin birbirine sabitlenerek tork konvertoru etkisiz hale getirilerek kayıp indirgenir.

Kavrama pedalı ile kavrama çatalı arasındaki mekanik parçaların yerini bir merkez pompası, bir hidrolik ile ikisini birleştiren hidrolik borusu almıştır. Merkez pompası, hidrolik fren sisteminde kullanılan merkez pompasının biraz küçüğü olup kontrol supabı hariç diğer parçaları ve çalışma prensibi aynıdır. Hidrolik silindir ise tek pistonlu bir tekerlek silindirine benzer, fakat çapı küçük, kursu daha büyüktür. Hidrolik kumanda tertibatında merkez pompası kavrama pedalının hemen altında bağlanmış olup, itme çubuğu kavrama pedalı ile irtibatlıdır. Volan muhafazasına bağlanmış olan hidrolik silindirin itme çubuğu ise kavrama çatalına bağlanmıştır.

Kavrama pedalına basıldığı zaman pedal, itme çubuğu aracılığıyla merkez pompası pistonuna hareket verir ve piston önündeki hidroliğin basıncını arttırarak hidrolik silindirine gönderir. Basınçlı hidrolik, silindir pistonunu iter ve itme çubuğu aracılığıyla ayırma çatalını hareket ettirir. Ayırma çatalı da ayırma yatağını ayırma parmaklarına bastırarak kavramayı hareket iletmez duruma getirir. Kavrama pedalı serbest bırakılınca kavrama baskı yaylarının ve çatal geri getirme yayalarının tesiriyle hidrolik silindir pistonu eski konumuna gelerek hidroliğin tekrar merkez pompasına dönüşünü sağlar ve kavrama tekrar iletir duruma gelir.

şekilli anlatım için:

http://builderstransmissi...20converter%20cutaway.jpg

otomatik transmisyonlu araçlarda motorun ürettiği torku düşük devirlerde arttırır.yüksek devirlerde ise hareket iletiminde kullanılır. hidrolik debriyajdır.