apriorizm

salt ussal ilkelere dayanma.hiçbir deneye dayanmadan salt ustan elde edilen bilgilere dayanarak ileri sürüşlerde bulunan öğretiler önselci öğretilerdir. özellikle platon, descartes, leibniz ve kant öğretileriyle genel olarak usculuk, doğuştancılık, düşüncecilik gibi öğretiler böyledir.

Her türlü deneyden önce ve bağımsız olarak yalnızca akla dayanan; tanımlardan ya da ka­bul edilmiş ilkelerden çıkarılmış bilgiye a pri­ori denir, önsel, yani deneye başvurmaksızın salt teorik olanı ifade eder. A priori düşünce, doğuştan gelen veya aklın deneye başvurma­dan kendinden gelişmesiyle doğan düşünce­dir. A priori akıl yürütme olgulara değil, yal­nızca aklın mantıksal kurallarına dayanır. Bu bakımdan a priori, zamansal ve ruhsal önceli­ği değil, mantıksal önceliği anlatır. A priori'nin bu kullanım şekli daha önce Leibniz ve Christian Wolff ta görülürse de, kavramı bu­günkü anlamında tanımlayan Kant olmuştur.