rosa luxemburg

1871-1919 yılları arasında yaşamış, polonya asıllı alman filozof ve devrimci. karl marx hakkındaki çalışmalarıyla tanınmaktadır. genç yaşlarda sosyalizm ile tanıştı ve henüz 18 yaşındayken, görüşleri sebebiyle isviçre' ye kaçmak zorunda kaldı. burada zürih üniversitesi' ne girerek, felsefe, politika, tarih ve ekonomi alanında eğitim gördü. bismarck' ın sosyal demokrasiyi yasaklayan kanununun yasaklanması sonrasında, dönemin sosyal demokratları devrimci zihniyetten uzaklaşıp, parlamentoda etkin yerlere sahip olmak için mücadele verince, devrimci görüş bağları arasında ayrılıklar arttı. luxemburg, aynı dönemde polonya' nın özgürlüğü için uğraşırken, almanya, avusturya ve rusya' da devrim gerçekleştiği takdirde de özgürlüğün olasılığını savunduğundan, milliyetçi polonyalı sosyalistler ondan uzaklaştı. 1898 senesi' nde gustav lübeck ile evlendi. eşiyle berlin' e yerleşerek alman vatandaşlığı' na hak kazandı. 1900' lerin başında luxemburg, eduard bernstein' in düşüncelerine getirdiği ciddi eleştiriler ile dikkat çekiyordu. alman militarizmi' nin yükselişi' nin, partide rahatsız ettiği az sayıda isimden biriydi. görüşleri sebebiyle 1904 ve 1906 yılları arasında 3 kez tutuklanmasına karşın, yolundan dönmedi. üstüne üstlük, spd' nin eğitim merkezlerinde ekonomi ve marksizm eğitimi alarak düşüncelerini geliştirdi. birinci dünya savaşı' nın başlamsıyla birlikte, spd' nin milliyetçiliği savunmasından rahatsız olarak partiden ayrıldı. karl liebknecht ile birlikte, internationale adını verdiği partiyi kurdu. 1916' da partinin ismi spartaküs birliği olarak değiştirildi. aynı sene içerisinde, luxemburg, partinin devlete karşı tavrı sebebiyle tutuklandı. hapisteyken rus devrimi üzerine yazdığı makaleleri büyük ilgi gören luxemburg, 1918 yılında serbest kaldı. çalışmalarına kaldığı yerden devam etti ve liebknecht ile alman komünist partisi' ni kurdu. 1919 senesinde liebknecht ile birlikte, freikorps tarafından tutuklanan luxemburg, dövülerek öldürüldü ve cesedi nehre atıldı. liebknecht ise kurşuna dizildi.