firavun ahenaton

kendisinden önceki firavunlar gibi general ve savaşçı bir yapıda değil, bir düşünürdü.
m.ö. 1353 yılında tahta çıktı. tahta çıkmasınının ardından eski tapınakları kapattı ve yeni güneş-tanrı aton u mısır ın baş tanrısı ilan etti. başkent teb deki anıtların üzerinden eski tanrılaradan söz eden ne kadar yazıt varsa silinmesini emretti. ancak teb ve o zamanki güneş-tanrı amon-ra arasında sıkı bağlar vardı. bu yüzden ahenaton saltanatının altıncı yılında başkenti başka bir yere taşıma gereğini duydu. orta mısır da kendi adını verdiği yepyeni bir kent kurdurdu ve başkent yaptı. bugün mısır da tel-el amarna ya da sadece amarna olarak anılan kent, bu kenttir.

ahenaton mısır da sadece başkenti ve tanrıları değil, sanatı da değiştirmiştir. geleneksel mısır sanatçıları gerçekçilikten ziyade, abartılı ve mükemmeliyetçi bir anlatım yolunu seçmişlerdi. bilhassa firavunlar, resimlerinde hep genç, hep cesur, hep güçlü gösterilmişlerdi. ahenaton u diğer firavunlardan ayıran şey ise; kendi portresini yaptırırken bile, sanatçılara, resimlerde ve heykellerde ne görüyorlarsa onu yansıtmalarını emretmişti. sanatçılar eserlerinde onu sarkık göbeği ve şişkin göğüsleri ile göstermişlerdir.

ahenaton m.ö. 1336 yılında öldü. kendisinden sonra gelen firavunlar kendisinin yaptırdığı tapınakları yıktılar ve ismini sildiler. yeni başkent ise terkedildi.

bazı tarihçiler kendisinin, tutanhamon un babası olduğunu rivayet etmektedir.
*