kerbela

10 ekim 680 (10 muharrem 61) tarihinde bugünkü ırak sınırları içindeki kerbela şehrinde, islam peygamberi muhammed'in torunu hüseyin bin ali'ye bağlı küçük bir birlik ile emevi halifesi ı. yezid'e bağlı ordu arasında cereyan etmiştir.bu savaş şii ve alevi inanışının belkemiğini oluşturan en önemli olaylardan biridir. peygamberin kızı fatıma 'nın peygamberin kuzeni ali'den olma oğlu olan hüseyin'in ölümü, şiilerce her sene aşure günü'nde yad edilir.
islam peygamberi hz. muhammed'in (s.a.v.) 632 yılında vefat etmesinden sonra müslüman toplumunun başına kimin geçeceği kaygısı baş gösterdi. müslümanların bir kısmı ilk olarak *'in halifeliğini kabul ettiler. ebu bekir'den sonra sırasıyla ömer bin hattab, osman bin affan ve ali bin ebu talib'in halifeliğini kabul ettiler. bununla beraber bir kısım müslümanlar peygamberin kuzeni ve damadı olan, çocukluğundan itibaren peygamberin evinde büyümüş ve onu korumak için kendi hayatını tehlikeye atmış olan ali'nin ilk halifelik için daha doğru bir seçim olduğunu düşünüyorlardı.
müslümanların bir kısmı hz.ali'nin yanlış olduğunu düşünmekle beraber kendinden önceki halifeleri kabul ettiğine inanırlar. bununla beraber kendi halifeliğine kadar hiçbir savaşa katılmayışı diğerlerini halife olarak kabul etmediğine yorulur.(ancak allah'ın aslanı,hayber'in fatih'i ali'nin savaşlara kısmen katılmasada hicaz'da hz. ömer yerine vekillik etmesi bu düşüncenin yanlışlığını ortaya çıkarır.) osman asiler tarafından öldürülünce ali başa geçti. osman'ı halife kabul edenler onun katilini bulana kadar ali'yi halife olarak kabul etmeyeceklerini söylediler ve müslüman toplumu ilk kez iç savaşa sürüklendi. islam devleti ali ve muaviye önderliğinde ikiye bölündü. ali, 661 yılında haricilerden abdurrahman bin mulcem tarafından gerçekleştirilen bir suikastte hayatını kaybetti ve iktidar 20 yıllığına düşmanı ı. muaviye'nin eline geçti.
muaviye, oğlu yezid'in kendinden sonraki halife olarak kabul edilmesini daha hayatteyken garantiye almaya çalıştı. taraftarlarına yezid'e bağlılık yemini ettirdi. yezid başa geçince ilk iş olarak medine valisine bir mektup yazarak hüseyin bin ali'ye değil, kendisine itaat etmesini, aksi takdirde bunu canıyla ödeyeceğini bildirdi. bu arada hüseyin küfe'lilerden kendisine bağlılıklarını sunan mektuplar alıyordu. halife olduğunu ilan ederse hüseyin'i destekleyeceklerini söylüyorlardı. hüseyin bu teklifleri ciddiye aldı ve küfe'deki taraftarlarının gerçekte olduğundan çok daha fazla olduğunu zannetti. yaklaşık 70 taraftarı ve ailesi ile küfe'ye doğru yola çıktı.
sayıca fazla olmayan küfe'li taraftarları yezid tarafından bastırıldı. hüseyin ve beraberindekiler kerbela'da yezid'in 4500'e yakın adamıyla karşılaştılar. burada meydana gelen savaşta hüseyin ve taraftarlarının hepsi öldürüldü ve ailesi esir alındı.
şii ve alevi müslümanlığında bu olayın çok önemli yeri vardır. onlara göre ali'nin oğulları yenilmez savaşçılardır, çok yüce şahsiyetlerdir ve halifelik makamının su götürmez sahibidirler. sünni müslümanlığında da en yüce sahabelerden ve dört büyük halifeden birinin oğulları oldukları için çok yüce şahsiyetlerdir ve dini liderler olarak kabul edilirler. sünnilere göre de seçilmemiş ve zorla başa gelmiş bir halife tarafından katledilmişlerdir. *