cimenzar

(bkz: çemenzar) istanbul Anadolu yakasında, minibüs yolu üzerinde, Göztepe benzinci ile Göztepe hastane durağı arasında kalan yere Çemenzar veya Çimenzar deniyor. Orada bir cami var 90 yılında yapılmış Çimenzar camii olarak geçiyor ve de birkaç dükkan ismi. Fakat çoğu yer adı Çemenzar olarak geçiyor. Çemenzar biçiminin yanlış olduğunu doğrusunun Çimenzar olduğunu söylüyor çünkü Çimen - Zar açılımı Çimenlik anlamına gelebiliyor Zaman içinde Çimenzar'ın Çemenzar'a dönmüş olabileceği bir kanı olmakla birlikte kesinlik kazanmamıştır.

Önce büyüklerimiz ne demiş, Tietze, Eski Türkçe'den bir örnek veriyor: Kız atı bir bağ kapusına iletdi, Hudâdâdı indürdi, bir çemen üzerinde su kenarında ağaç gölgesinde yaturdı. Kelime Farsça bostan, bahçe, çayır, mera anlamındaki çaman'dan gelir. Ama Eski Türkçe çimgen'den türetilmiş de olabilir, Bakî, Necatî, Hüseyin Siret, Muallim Naci, Abdülhak Hâmit... yani Divan şiiri çemen, diyor. Köroğlu, Karacaoğlan ve halk şiiri daha çok çimen; Tanpınar'da, Çamlıbel'de, Ortaç'ta (hececilerde) gödüyoruz ki çimen'de karar kılınmıştır.

Yeşeren kırlar anlamında kullanılan çemenistan ve çemenzar'ın çimenleştiğini görülmemiş olmakla birlikte çimen kendiliğinden bitmiş otların, çim'in adıdır. Bu anlamda çemen dikkate alınmıyor. Ve çemen hep bildiğimiz diğer anlamıyla yer ediniyor Türkçe'de, Maydanozgillerden, kimyon türü bir bitki. (Ermenice çamon'dan gelmiş olabilir.) Bu bitkinin kokulu tohumu un haline getirilip, saımsak ve kırmızı biberle karıştırılır ve oluşturulan macun pastırma üzerine sürülür. Koku ve tat verdiği pastırmayı aynı zamanda dış etkilerden korur...