akbank

Bankanın sistem çökmesi hack falan değil.
Konuşulanlara bakarsanız, evinizdeki Windows 10 kurulu bilgisayarınızı Windows 11'e geçireceğiniz zaman yaşayacağınız (aslında tam da bu durum değil ama, benzetmek açısından) duruma benzer bir olay yaşanmış.

Unutmadan; konu dışı ama hatırlatmak gerekir.
Windows11'e yükseltmek her bilgisaray için olmayacak. işlemci nesli önemli diyorlar ama Sisteminiz yetersiz uyarısı alabilirsiniz. Dahili grafik kartınız (işlemci de) DirectX 12 destekleme olmazsa gibi veya bazı ryzen 5 2. Sergiler Windows11'i desteklerken ondan sonra çıkan 3. Seriler desteklemiyor gibi gariplikler var.
Neyse, konu dağılmasın.

Haberlerde araştırmalarda teknik konuları nedenleri görebilirsiniz, ahkâm kesmeye gerek yok.

Benim gibi cahilin anlayacağı şekilde tarif etmek gerekirse...

https://www.google.com/am...di-34-yil-binmedi-1771574

Bu haberi okuyun, durum tam da bu.
Adamın arabasını çıkaramama durumu.

Aslında çoğu banka bu sistemi kullanıyor ve yazılım hizmet sağlayıcı IBM tarafından 30 yıla yakın bir dönemdir, güncellemeler ile kullanılan veri tabanı depolama yazılımıdır.

Her ne kadar güncellemeler ile yazılım stabil tutulsa da unutmayınız ki alt yapısı 30 yıllık bir yazılımdır.
Tıpkı Windows 11'e geçseniz bile Windows1 den 95'e, Windows Explorer dan Xp'e Windows 7 den 8'e, Windows 10'dan 11'e kat kat inşa edilen bir sistem ve Windows11 temeli Windows1 üzerine kuruludur.
Öyle olmasaydı zaten güncelleme sırasında çöken bir sistemi kurtaramazsınız, verilerinize ulaşamaz, eski sisteme dönemezsiniz.

Aslında bir kat ev yapıp her yıl üzerine kat çıkmak veya etrafına başka evler yapmak gibidir.

Ne olmuş ki canım, IBM şart mı, Oracle ile çalışsın, onun yazılımını alsın, bilgileri yedekleyin, eski yazılımı kaldırıp yeni yazılıma depolamaya geçsin, bilgileri yüklesin diyen olabilir.

Bu olabilir ama ortaya şu durum çıkar.
Ev yapıp, sonra etrafında başka evler yapılıp yukarıdaki videoda içeride kalan arabayı çıkarmak için etrafında ki evleri yıkmak yol açmaya benzer.
Üstelik çıkarılan arabanın yeni trafik yönetmeliği kanunlarına göre hava yastığı, emniyet kemeri, egzoz emisyonu vs durumlarını da uygun hale getirmek lazım.
Üretilen nice harika hızlı sağlam arabalar var, yapılmış ama trafiğe çıkma kullanma izni alamıyor, araştırın.

Yazılım donanım güvenlik depolama vb açısından yine örneklemek gerekirse; discoya gittiğiniz kıyafetle cenazeye gidemezsiniz, cenazeye gittiğiniz kıyafetle plaja gidemezsiniz, plaja gittiğiniz kıyafetle de camiye giremezsiniz.

Yazılımlar programlar donanımlar isveç çakısı gibi değildir.
Ya da sevgiliniz ile ortak kullandınız unisex bir sweatshirt değildir.
Üstelik evde kullandığınız bilgisayar da bir tarama (virüs) yaptığınızda milyonlarca veri görüp oha olmuyor musunuz?
Bunu bir de yıllardır hizmet veren bankacılık sisteminde düşünün ve verileri yedekleme yeni sisteme geçiş yeni sisteme uygun hale getirme yeni sisteme yükleme check etmeyi hayal edin.

Neyse, benim gibi amelenin anlayacağı şekilde konu bu.

Ama ne olursa olsun, çalışan bir sistem durduk yerde çökmez.
Ne bileyim, sözlükte ona buna laf yetiştirirken kasa üzerine koyduğumuz su dolu bardağı kedi devirmiyor.
Dosyaları oluştururken çalışmanız devam ederken güncelleme indirme yaparken son hale gelmiş bitmekte olan işiniz saatlerce uğraştığınız emek bir anda elektriklerin kesilmesi ile yok olmuyor.

Birinin dikkatsizliği veya iş bilmezliği, önemsememezliği olmalıdır.
Diğer bankalar şimdi kâbus görüyor olmalıdır.