ermeni meselesi

görsel

26 Ağustos 1896 günü 26 silahlı ve bombalı Taşnak militanı, istanbul'da Osmanlı Bankası'nı işgal eder ve içerideki 150 kişiyi rehin alır. istanbul'un elverişli konumundan yararlanarak Batı devletlerine propaganda yapmayı hedefleyen teröristler, dört kişiyi öldürür, beş kişiyi ağır yaralar. işgalin başlamasıyla ilk olarak yabancı büyükelçiliklere taleplerini iletirler.. Bunun üzerine yabancı diplomatların olaya müdahalesiyle Taşnak teröristler, Fransız gemisi "Le Gronde"a bindirilir ve Marsiya'ya götürülür. Orada tutuklanmalarına rağmen, kısa süre sonra serbest bırakılırlar ve Ermeni kaynaklarına göre, faaliyet yürütmek üzere tekrar Türkiye'ye gönderilirler..
Tarihte ilk siyasi terör eylemi olarak değerlendirilen banka baskınıyla birlikte istanbul sokakları da Türk-Ermeni çatışmalarına sahne olmuştur. Taşnaksutyun kaynakları, Samatya'da 18 saat süren bir çatışmada Ermeni savaşçıların 154 ev yapımı bomba kullandığını aktarmaktadır. O dönemde ABD elçiliğinde görev yapan Robert Chalmers, çatışmaların dini değil, siyasal temelde çıktığını belirtir. Ermeniler dışında diğer gayrimüslim azınlığın hiçbir şekilde çatışmalardan zarar görmemesi bunun önemli bir göstergesidir.
Gürcü devlet adamı ve yazar Karibi, Taşnakların, bu eylemleriyle amaçlarına ulaştıklarını belirtir. Görevleri gereği Türk-Ermeni çatışmasını kışkırtmış ve her zamanki gibi ortadan kaybolmuşlardır. Ayrıca Avrupa kamuoyunun dikkatini Ermeni meselesine çekmişlerdir. Ermeni devlet adamı Boryan'a göre ise "kamuoyu" dedikleri Avrupa hakim sınıflarının temsilcileridir. Satılmış gazeteciler, bulvar yazarları, siyasal maceracılar, çıkarlarını Yunan ve ingiliz emelleriyle birleştirmiş olanlar...
Boryan'a göre kopartılan gürültünün özü, Ermenilerin kanını dökme pahasına emperyalistlerin yeni pazarlar elde etme ve Doğu'daki sömürgeci politikalarına destek arayışıyla açıklanabilir..