şirvanşahlar

şirvanşahlar devleti, güneydoğu kafkasya'da esasen şimdiki azerbaycan cumhuriyeti ve kısmen de şimdiki dağıstan topraklarında, bir zamanlar mevcut olmuş devlet. arazisi doğuda derbent'den kura nehri havzasına kadar hazar denizi sahillerindən başlayarak, şirvan tarihi vilayeti ile birlikte, batıda bazen gence şehrine kadar uzanmış, ayrı ayrı zamanlarda şeki ve karabağ'da dahil beyleganiyi de kapsamıştır. başkenti şamahı, bazen ise bakü olmuştur. şirvanşahlar devletinin varlığına safevi hükümdarı i. tahmasb'ın şirvan seferi sonucunda son verilmiştir. şirvanşahlar devleti yaklaşık 7 yüzyıl mevcut olmuş ve bu süre içinde devletin kurucusu kabul edilen heysem bin halid'in soyundan şahlar yani şirvanşahlar sülalesi bu devleti idare etmiştir. bazı tarihçiler şirvanşahlar sülalesinin hakimiyet dönemini 3 aşamaya ayırır; mezyediler, kesraniler ve derbendiler dönemine bölerler ve kabul ettikleri görüşe göre, mezyediler kendilerinin arap kökenlerini korumuşlardı, kesraniler kendilerini daha çok sasani krallarının soyundan kabul etmiş ve pers kültürüne eğilim gösterip hızla persleşmiştir.