gaetano mosca

Siyasal bilimde “anahtar kavramı” bulduğunu ileri süren Mosca’ya göre tüm insanlar iki gruba ayrılır: Seçkinler ve yığınlar. “Tüm toplumlarda iki sınıf insan görülür; yöneten bir sınıf ve yönetilen bir sınıf. Bunlardan, daima sayıca az olan ilki tüm siyasal görevleri yerine getirir, iktidarı tekeline alır, iktidarın sağladığı nimetlerden yararlanır; oysa daha kalabalık olan ikincisi ise, ilki tarafından yasal veya yasal olmayan, yumuşak veya şiddetli biçimde yönetilir ve denetlenir.’’

Yönetici sınıf Mosca için, ya doğrudan siyasal iktidarda bulunanları ya da siyasal iktidarı güçlü bir biçimde etkileyecek toplumsal konumlarda bulunanları kapsamaktadır. Ayrıca Mosca, yönetici sınıfın türdeşliğini vurgular: “Tek bir güdüyle, tek bir itici güçle harekete geçen örgütlü bir azınlığın, dağınık ve örgütlenmemiş çoğunluğu yönetmesi ve onu hükmü altına alması kaçınılmazdır”. Ne var ki, yıllar ilerledikçe, Mosca, modern toplumlarda yönetici sınıfın alt-seçkinlere ayrıldığını ve orta sınıfların (memur, yönetici, bilim adamı, mühendis, aydın gibi) sindirilmiş kişilerin “dolaşımı”nın bir denge ve istikrar öğesi olduğunu vurgulamaktadır.

kaynak: yrd. doç. dr. leyla sanlı hotiç