bilgicilik

eski yunan'da i.ö 5. yüzyılın ikinci yarısından i.ö 4. yüzyılın başlarına değin para karşılığı felsefe öğreten gezgin felsefecilerin (sofistler) oluşturdukları akıma bilgicilik denir.

Mantıksal olarak doğru düzenlenmiş olan, yani görünüşte doğru olan tutarsız bilgiler öne sürme ustalığı, sofizm. Bu tutum elbette kendine ve başkalarına birçok yanlış bilgiyi doğru diye benimsetmek eğiliminden yani kandırma eğiliminden doğar. Doğru bilgiye varmanın yolu birdir. Doğru bilgilerden doğru çıkarımlar yapmakla doğru bilgiye varılabilir. Yanlış bir bilgi ya yanlış öncüllerden yanlış bir mantık yolu izlenerek ya doğru öncüllerden yanlış bir mantık yolu izlenerek, ya yanlış öncüllerden doğru bir mantık yolu izlenerek elde edilir. Bilgiciliğin temelinde ya yanlış öncüllerden yola çıkmak ya da yanlış mantıksal yollar izlemek yönelimi yatar. Özellikle çıkış noktalarının yani öncüllerin yanlışlığını gizleyerek çok doğru bir mantıksal yol izlemek ve bu yoldan yapılan çıkarımları doğru diye benimsetmek bilgici tutuma en uygun düşen tutumdur. Tarihte bilgiciliği bir eğitim anlayışı ve felsefî araştırma yöntemi durumuna getirenler, eski Yunanistan’ın gezgin filozofları sofistler olmuştur. Yunan demokrasilerinin tam anlamıyla bozulduğu ve siyasal savaşımın kuru söz savaşımına dönüştüğü bir dönemde sofistler, siyasete atılmaya hazırlanan zengin çocuklarına belagat dersi veriyorlardı. Öğretilerinin temelinde olumsuz kuşkuculuk diye adlandırılan bir görüş, doğru bilgiye hiçbir zaman ulaşılamayacağı, hatta doğru bilgi diye bir şeyin olmadığı görüşü yatar. Mutlak doğru bilgi olamayacağına göre, doğru diye içe doğan her bilgiyi doğru diye benimsemek ve buna göre çelişkiden korkmamak, hatta biraz önce ak denene biraz sonra kara demekten çekinmemek gerekir. Bilgicilik, sofistlerden sonra bir daha yasal bir düşünce biçimi olarak alınmamış, ama bir kandırma yöntemi olarak şurada burada her zaman kullanılmıştır.

Kaynak: http://www.yeniansikloped...eya-sofizm/#ixzz2ORhCk85f