amerigo

Stefan Zweig'in yazdığı Amerigo: tarihsel bir yanlışlığın hikayesidir.

Amerika kıtasını kimin keşfettiğini biliyoruz, keşfeden Kristof Kolomb bilmiyordu yalnızca. Hepimizin okul kitaplarından bildiği gibi Kolomb, bu yeni anakarayı Hindistan sanıyordu ve ölene kadar da gerçeği öğrenemedi.
Peki Amerigo Vespucci kim?
Amerikanın Hindistan değil yeni bir kıta olduğunu ilk kez söyleyen ve kıtaya adını veren italyan denizci.
Peki ya öyle mi?
Vespucci gerçekten Amerikaya seyahat etti mi?
Buranın yeni bir kıta olduğunu söyledi veya yazdı mı?
Adının verilmesini önerdi mi?
Amerigo nasıl America oldu?
Tarih dönüp olanları düzeltme şansı tanımaz, bazen öyle yanlışlıklar ve hatalar yapılır ki, düzeltmek de değiştirmek de imkansızdır.
Amerigo Vespucci hakkında kesin olarak bilinen tek gerçek birkaç mektup yazmış sıradan bir italyan denizci olduğu!
Vespucci, Amerika kıtasına hiç yolculuk yapmadı ve bunu iddia etmedi!
Adının bu yeni anakaraya verildiğinden muhtemelen ölümüne kadar da haberi olmadı!
Öylesine kendisi dışında gelişen olaylarla ismi ölümsüzleşti ki bir süre sonra sahtekarlık ve yalancılıkla suçlandı.
Bazen tarih; tesadüf, yazgı ve şansı öylesine harmanlayıp önünüze koyar ki sonuçlarını değiştiremezsiniz.
Stefan Zweig, yalnız roman ve öykü değil tarihsel kişiliklerin yaşamöykülerini de yazarak yazın dünyasında ayrı bir yer edinmiştir. Amerigo-Tarihsel Bir Yanlışlığın Hikayesi isimli eserinde,asla çıkmadığı ve hiçbir zaman çıktığını iddia etmediği bir seyahat sayesinde ön adını dünyamızın dördüncü kıtasına verme şerefine erişmiş bir insanın hikayesini anlatır.
Tarihin gizemli koridorlarına götürür bizi ve rastlantı, yanlışlık ve yanlış anlamalardan meydana gelen tarihin en ilginç denklemlerinden birini çözmemize yardımcı olur.
Yeni Dünyayı ve vaftiz babasını yakından tanımak için okunması gereken benzersiz bir eser.

Hem kurgusal hem de tarihî kişiler üstüne yorumlarıyla tanıdığımız Stefan Zweig’ı derin karakter incelemelerine yönelten, psikolojiye ve Freud öğretisine duyduğu ilgidir. insanlığın Yıldızının Parladığı Anlar, Dünya Fikir Mimarları, Joseph Fouché, Marie Antoinette, Rotterdamlı Erasmus gibi Amerigo da, Zweig’ın nesnellikten çok sezgiye dayanan yaşamöykülerinin en başarılarından biridir. Stefan Zweig, bu eserinde, bugün Amerika olarak bilinen kıtanın bu adı alı­şının ardındaki inanılması güç rastlantılarla örülü “yanlışlıklar ko­medyası”nı anlatır.

Dönüp olanları düzeltme şansı tanımayan tarih, Vespucci’yi seçmiştir ve tarihin kararları, ne denli saçma ve adaletsiz de olsa, katidir. Onun ya da adını vermeyen yayıncının Vespucci’nin mektubunun üzerine yazdığı Mundus Novus sözcükleri ve –hepsini yapıp yapmadığı bir kenara bırakılacak olursa– dört seyahati sayesinde ölümsüzlük limanına demir atmıştır. Adını insanlığın en muzaffer defterinden silmek mümkün değildir artık; belki de onun dünyamızın keşif tarihi içindeki başarısını en iyi tarif eden çelişki, Kolomb’un Amerika’yı keşfetmiş ama tanıyamamış; Vespucci’nin ise orayı keşfetmediği halde bunun yeni bir kıta olduğunu anlamış olmasıdır. Bu başarısı her daim hayatıyla, adıyla beraber anılacaktır.