soğuk savaş

Truman ve Stalin arasindaki ideolojik savas. Birinci derecede avrupada etkisini gostermistir. ikinci derecede ise iran, turkiye ve yunanistan bu savasin etkisinde kalmistir. Yelta konferansinda Rosevelt in "ilimli yaklasim" politikasi sonucu amerikalilar Stalin e guven duymaya baslamisti. Stalin, rosvelt doneminde yelta konferansindaki anlasma maddelerini cignemis, amerikalilarin guvenini sarsmisti ve amerikalilar sabirsizlaniyordu iyi bir cevap verebilmek icin. Secimlerden sonra Truman amerika baskani secildi. Truman cogu tarihcilerin deyimine gore "street smart" olup, hicbir universite egitimi almamasina ragmen zekice kararlar verebilen, amerikanin en onemli baskanlarinda biridir.(tarih hocasi anlata anlata bitiremedi) Truman in sanini duyan stalin, molotof u "git bak bakalim bu adam dedikleri kadar zekimi" diye truman la gorusmeye gonderir. Truman molotof u sakin sakin dinler. molotof "Rusya, amerika ile iyi iliskilerini korumak icin elinden geleni yapacaktir" dedikten sonra truman molotof un sozunu keser ve derki "soyle stalin'e iyi iliskiler kurmak istiyorsa yelta konferansindaki butun anlasmalara uyacak." ve daha sonra saatine bakar, "benim baska toplantilarim var, size iyi gunler" deyip molotof a kapiyi gosterir. molotof bunu staline anlattiginda stalin cok sinirlenir ve ne yapilacagi konusnunda dusunmeye baslar.

iste soguk savasin basladigi ilk gerginlik boyle ozetlenebilir.

daha sonrasinda stalin biraz tirsar. amerikanin istegi uzerine, kuyrugunu bacaklarinin arasina alip iran' in ajebijan(azerbaycan la alakasi yok) bolgesindeki ordusunu geri ceker. Irandaki idelojik Tudeh partisinide kapatir.

turkiyede, amerikanin bogazlara yerlestirdigi iki tane "batteship"(savas gemisi), bes tane "submarine" (denizalti)" ve en onemlisi deniz ustunde hava ussu gorevi yapan iki tane "aircraft carriers" (savas ucagi gemisi) stalin i iyiden iyiye tirstirir. rusyanin tarihinden beri gelen akdeniz e inme cabalarina golge dusurur bu durum.

(emin olmamakla birlikte, yaptigim arastirmalara gore 20 sene sonra, amerikanin bu birlikleri deniz gezmis ve arkadaslari tarafindan "6.filo defol" sloganlari esliginde kovulacaktir.)

yunanistanda ise 100.000 kisilik ingiliz ordusu bulunmaktadir. subat 24, 1947 ingiliz konsolosu derhal truman la gorusmek ister. truman once mizmizlanir, derki "bir ingiliz konsolosu, bu kadar calismanin icinde beni niye rahatsiz ediyor yaw, sekreterimle gorussun." ondan sonra dayanamaz ve kabul eder ingiliz konsolosunu. bu konsolos trumandan once ozur diler daha sonrada bir mektup verir truman in eline. ingiltere bu yuz kizartici meseleyi trumanin sekreterine aciklayamamistir. cunku mektupta "ingiliz ordusunun parasi bitti, acil maddi yardiminiza ihtiyacimiz var, aksi halde yunanistandaki 100.000 kisilik ordumuzu geri cekmek zorundayiz. bu durumda stalin in yunanistani ele gecirmesinden korkuyoruz" yaziyordur. Amerikanin ingiltereye yardim yapmasiyla birlikte bu durumda kapanir.

soguk savas devam eder. karanlik oyunlar, dunya devlerinin stratejilerine kurban olan devletlerle birlikte tarihte kirli bir leke olarak kalir.