milenyum

1000 yıllık süreçlere verilen ad.

1. milenyum m.s. 1 ile m.s. 1000 dönemiydi.

2. milenyum m.s. 1001 ile m.s. 2000 dönemiydi.

Şu an üçüncü milenyumun içinde yaşıyoruz. Bu milenyuma en çok etkisi dokunan 10 devlet ve 10 şirketi saymak istiyorum.

Devletler:

ABD, Çin, Japonya, Rusya ve BK.

Bu beş devlet muhtemelen en çok etkileyenler ve tartışma kabul etmiyor etkileri.

Almanya, Hindistan, italya, Kanada, Fransa.

Bunlar listemde yer alsa da gelecekteki durumlara göre değiştirme şerhini tuttuğum ülkeler.

Listeye giremese de gelecekte girme ihtimali bulunan devletler: avustralya, g. kore, brezilya, türkiye, ispanya.

Bu beş ülkeyi özellikle listeye almadım. Çünkü ilk 20 yılda ya başarısızdılar ya da etkili olmalarını sağlayacak ortam oluşmadı küresel güç dengelerinde.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Önce en etkin şirketleri yazalım.

apple, microsoft, amazon, alphabet, facebook, ali baba, tencent, saudi aramco, samsung, berkshire Hathaway

bir tek sonuncu söylediğim yatırım ve bankacılık yapan şirkete dair soru işaretleri var kafamda. zaman içinde değişimler olacaktır.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Kuzey Amerika: ABD ve Kanada.

Avrupa: BK, Almanya, italya, Fransa, Rusya

Asya: Hindistan, Çin, Japonya.

Bu ülkeler arasında düşüşe geçmesini beklediklerim var. Öncelikle tabii ki italya'nın düşmesini beklerim. Özellikle avrupa'nın 2008 krizinden sonra toparlanamamasıyla birlikte dünyaya olan etkisi giderek düşüyor italya'nın. italya 2008 yılından sonra ekonomik büyüme, göçmen ve borçluluk sorunlarıyla boğuşuyor. Önümüzdeki 980 yılda bu sorunları çözse bile karşısına yeni sorunlar çıkacak. italya 150 yıl önce siyasi birliği tamamen sağladığından beri dünyanın büyük devletlerinden biri rolünde ama bunun böyle devam edip etkin bir devlet olarak kalacağı fikri bana makul gelmiyor.

Kimler en büyük adaylar italya'nın yerine?

Brezilya, g. kore ve Avustralya halihazırda en büyük adaylar. Çünkü ilk 10 devletten sonra dünyayı en çok etkileyenler zaten bunlar ilk 20 yılda.

----------------------------------------------------------------------------------------------------

peki 2. milenyumu en çok kimler etkiledi ve bu etkinin büyüklüğünü belirleyecek kıstas ne olmalı?

Birincisi etkiyi ölçmenin iki yolu vardır: ilk milenyuma göre farkların neler olduğunu bulmak ve o farkları ekonomik çıktıya çevirebilmiş devletlerin net üretkenlik artışlarını hesaba katmak.

yani etkiye dair iki kıstasım bulunuyor: icat ile keşifleri hangi devletler yaptı ve o icat ile keşifleri en verimli olarak kim kullandı.

Batı'dan başlayalım. Almanya, Fransa, ingiltere, abd ve ispanya.

Bu beş devleti bu kadar özel yapan etkenleri teker teker konuşabiliriz ama bu bir kitap konusu olur. Kısaca rönesans, industrious revolution endüstriyel yani sanayi devrimi, 2. tarım devrimi bu ülkelerde gerçekleşti. Bence bunlar yeterli sebeptir bu devletlerin önemini anlatmaya.

Doğuya gelelim: Çin, Japonya, Rusya, Mungol imparatorluğu ve osmanlı imparatorluğu.

işte insanlığın son 20 yıldan önceki 1000 yılına damgasını vuran beş doğulu devlet bunlar.

Çin ve Japonya dünyanın geri kalanına görece izole yerler olsa da tarih boyu Çin dünya ekonomisinin en az %20'si, Japonya ise en az %3'ü olma özelliğini sürdürmüştü. Şimdiyse bu iki ülkenin dünya ekonomisindeki payları toplamı %23,7. Yani bu iki ülkenin etkisine dair tartışmaya gerek bile yok.

Geriye kalan üç devletin tarihsel önemine dair şeyler de yazacağım.