arı

arıgiller ailesinden zar kanatlıyani kanatları saydam ve az damarlı böceklerin genel adı.
başlıca türü bal arılarıdır. bal arıları yaban arılarından bedenlerinin tüylü ve çiçektozu toplamaya yarayan arka ayaklarının bir sepetçik biçimine dönüşmüş olmasıyla ayrılır. türlerine göre, yalnız ya da topluluk halinde yaşayan birçok yaban arısı vardır. yalnız yaşayan arılar, yuvalarını toprağın içine, oyuklara, salyangoz kabuklarına vb. yaparlar.

topluluk yaşamının en büyük aşaması bal arılarında gözlenir. 15-20 mm boyunda, esmer renkli böcekler olan bal arılarının oluşturdukları koloni 3'e ayrılır: erkek arılar, başları büyük ve kanatları uzundur. dişi arılar kanatları kısa ve uzun bir iğneye sahiptirler. işçi arıların ise siyah anten ve bir iğneleri vardır. işçi arılar aralarında iş bölümü yaparak, yavruları besleme, petekleri temizleme, çiçek özü toplama, havalandırma vb. görevleri üstlenirler.
Arıların yuvaları, balmumundan yapılmış petekgözlerinden oluşur. Balmumu, arının karnının altında bulunan özel bezler tarafından salgılanır. iki çeşit olan petekgözlerinin bir bölümü balla ya da çiçektozuyla doludur; geri kalanların her birinde, dişi arının yumurtladığı bir yumurta bulunur. Yumurtalardan çıkan kurtçuklar, işçi arılar tarafından beslenerek önce nemfe, daha sonra da erişkin arıya dönüşürler.

Yumurtaların içinde bulunduğu petekgözleri de üç çeşittir. Orta boyda olanlardaki yumurtalardan eksik beslenme sonucunda cinsellikleri körelen işçi arılar, daha büyüklerindeki yumurtalardan arı sütüyle beslenen ana arılar, en büyük petekgözlerindeki döllenmiş yumurtalardan da erkek arılar çıkar.
Ana arıyla bir erkek arının çiftleşmesi, çiftleşme uçuşunda gerçekleşir. Kraliçe, arı kovanı çok kalabalıklaşınca işçi arıların bir kısmını alarak kovandan ayrılır: Bu olaya oğul verme denir. Çiftleşme uçuşundan sonra yararsız hale gelen erkek arılar, bazen işçi arılar tarafından öldürülür.

Arılar arası iletişime gelecek olursak (bkz: hayvanların dili/#32753390) çeşitli araştırmalar yapılmış olup avusturyalı karl von frisch'in çalışmalarından sonra, bir işçi arının bir besin kaynağı bulduktan sonra bu yeri karmaşık bir dans aracılığıyla kovandaki öbür arılara bildirdiğine inanılmıştır. Ancak yapılan başka çalışmalarda ana arının salgıladığı ferormonun daha önemli yeri olduğu tespit edilmiştir.

belirtmek lazım ki yaşam döngüleri kısmende olsa insanların toplumsal yaşamına benzemektedir, bu işin ilginç yanı.

edüt: dev eşek arılarıyla bal arılarının versusunu izlemek için: https://www.youtube.com/watch?v=XC-bq6GzB_4

edüt2: arılar bal elde etmek için kovanlarda yetiştirilseler de hiçbir zaman evcilleştirilememişlerdir.