kitabe i seng i mezar 

1. tam yazılışı kitabe-i seng-i mezar yani mezar taşı yazısı. orhan veli'nin süleyman efendi'nin ölümünü anlattığı ünlü şiiri.
   üç bölümden oluşmaktadır. o kadar güzel bir şiirdir ki orhan veli'nin en ünlü eserlerindendir.
   
   bir
   Hiçbir şeyden çekmedi dünyada
   Nasırdan çektiği kadar;
   Hatta çirkin yaratıldığından bile
   O kadar müteessir değildi;
   Kundurası vurmadığı zamanlarda
   Anmazdı ama Allahın adını,
   Günahkar da sayılmazdı.
   
   Yazık oldu Süleyman Efendi'ye.
   
   iki
   Mesele falan degildi oyle,
   To be or not to be kendisi icin;
   Bir aksam uyudu;
   Uyanmayiverdi.
   Aldilar, goturduler.
   Yikandi, namazi kilindi, gomuldu.
   Duyarlarsa oldugunu alacaklilar
   Haklarini helal ederler elbet.
   Alacagina gelince...
   Alacagi yoktu zaten rahmetlinin.
   
   üç
   Tufegini depoya koydular,
   Esvabini baskasina verdiler.
   Artik ne torbasinda ekmek kirintisi,
   Ne matrasinda dudaklarinin izi;
   Oyle bir ruzigar ki,
   Kendi gitti,
   Ismi bile kalmadi yadigar.
   Yalniz su beyit kaldi,
   Kahve ocaginda, el yazisiyle:
   "Olum Allahin emri,
   "Ayrilik olmasaydi."
   #267574 (zall, 21.05.2006 19:31)
2. orhan velı nın herhangıbır sey ya da herhangıbırı ıcın nasıl guzel bır sıır yazabılecegının gostergesıdır..
   #1299023 (baris baris, 13.02.2007 16:13)
3. "mezar taşındaki yazı" anlamına gelen orhan veli kanık şiiri. birinci bölümde garip akımının her türlü izi görülmektedir. sıradan insan sonunda şiirde yer edinmiştir. orhan veli bu amaç için süleyman efendi'yi şiirine konu etmiştir. ikinci bölümde ise sıradan bir insanın ölümünü çok güzel tasvir etmiştir. üçüncü bölümde ise ölümün de ne kadar geçici olduğunu insanın ne kadar çabuk unutulduğundan bahsetmiştir. "garip akımı nedir" diye soru soran güruha bu şiiri okutmak yeterlidir.
   #1299062 (eagle is free, 13.02.2007 16:19)
4. yıllıklara yazılan ve değiştirilen güzel bir şiir.bu şiirde orhan veli garip akımını sadece 1.kısımda temsil etmiştir.
   #1462412 (bahtsiz medeni, 28.03.2007 13:04 ~ 13:05)
5. tarafımca ortaokul yıllarımda şöyle adapte edilmiş şiirdir:
   
   hiçbirşeyden çekmedi dünyada
   derslerden çektiği kadar
   hatta çirkin yaratıldığından bile
   o kadar müteessir değildi
   yazılı olmadığı zamanlarda
   açmazdı kitabın kapağını
   günahkar da sayılmazdı
   yazık oldu ........ efendiye
   
   mesele falan değildi öyle
   1 ya da beş almak
   kendisi için
   bir sabah gitti
   gelemeyiverdi
   aldılar götürdüler
   yıkandı namazı kılındı gömüldü
   duyarlarsa öldüğünü hocalar
   1 lerini 5 yaparlar elbet
   5 lerine gelince
   5 i yoktu zaten rahmetlinin
   
   kitaplarını başkasını verdiler
   çantasını dolabına koydular
   artık ne konuşanlar listesinde ismi
   ne duvarlarda ayaklarının izi
   öyle bir rüzigar idi ki
   kendi gitti
   ismi bile kalmadı yadigar
   yalnız şu beyit kaldı
   sırasının üstünde el yazısıyla
   "okul hayatın neşesi
   hocalar olmasaydı"
   
   önce orjinal şiirin okunup sonra bu şiire geçilmesi daha anlamlı ve anlaşılırdır.
   #1571665 (sonrabirgun, 26.04.2007 01:39)
6. divan edebiyatındaki süleyman efendilere övgülere nazire olurcasına, orhan veli tarafından alelade bir süleyman efendi nin efsanesi. mükemmel.
   #2319607 (paradigma, 15.09.2007 07:31)
7. bu benim başlığım olmalıydı...
   her ne kadar yukarda arkadaşların belirttiği gibi bir şiir olsada bence anlami cok daha derin ve cok daha manidardır. mezar taşındakı yazı deyince durup düşünmek gerek galiba her keisn düşünemeyeceği ve dahi her lesin bir gün başına geleveğini bilfiği halde inanamadığı olguyu hatırlatan her sabah kalkunca ya da her akşam yatarken hatırlamamız gereken şey. insanı engin bir bilgi birikimine yada sonsuz bir açmaza sürüklemesi an meselesi olan kitabe-i seng-i mezar kavramı her zaman aynı netlikle anlaşılmayan bu yüzden de en kasvetli siyahtan en parlak beyaza geçişlerle süslü bir ömre giriftar eden kavramdır. her ne kadar bakıldığında garip akımının bir ütesi gibi görünsede (bkz: mute kable ente muti)olarak ölmeden once ölmeyi yada ölebilmeyi öğütlemektedir. yada en azindan benim her okuduğumda her andığımda aklıme ilk bunları getirmektedir.
   #2937790 (amidamaru, 02.02.2008 16:02)
8. türk şiirinde nasır gibi, süleyman efendi gibi sıradan nesne ve isimlerin ilk kez kullanıldığı orhan veli şiiri.
   #2951877 (bahar ruzgarindaki ter kokusu, 05.02.2008 00:38)
9. orhan veli nin yazdığı en güzel şiirlerden biri.
   
   ölüm allah ın emri,
   ayrılık olmasaydı.
   #3010843 (kalem, 16.02.2008 01:34)
10. Şiirin adı "Kitabe-i Seng-i Mezar"dır. Mezar taşı yazıtı anlamına gelmektedir. Şiirin başlığında ki mezar, mezar taşı kelimeleri okuyucuda olumsuz bir duygu değeri oluşturmaktadırlar. Mezar ve mezar taşı göstergeleri ölüm, soğukluk, ürperti duygularını ifade eder. Başlıkta geçen kitabe kelimesi ise bir kimse veya bir olayın anısını yaşatmak için mezarının başına yazılan yazı anlamına gelmektedir. Şiirin başlığı bize bir ölüm olayı olduğunu ve ölünün hikâyesinin anlatılacağını söylemektedir.
    
    Mezar kitabelerinde genel olarak bu dünyadan ayrılmanın zorluğu, geride bırakılanlarına duyulacak özlem ve ölümün kaçınılmazlığı vurgulanır. Orhan Veli' nin şiirinde ise kitabelerin bu geleneksel ifadelerine karşı bir ironi görülür. Şiirin ilk kısmında göstergelerin göndergesel anlamlarını kullanır. Şiirde geçen kelimelerin ilk ve düz anlamlarına yer verir. Yalınlık ve içtenlik şiire hâkimdir. Şiir de "nasır" gibi insanlarda kötü çağrışımlar yapan bir göstergeyi kullanmaktan kaçınmaz. Son mısrada geçen Süleyman Efendi göstergesi de bize şiir dünyamızda yer bulmuş diğer Süleymanları hatırlatır.(Kanuni Sultan Süleyman, Süleyman Peygamber)
    
    Şiirin ilk kısmını düz yazıya çevirirsek "Dünyada nasırdan çektiği kadar hiçbir şeyden çekmedi. Hatta çirkin yaratıldığından bile o kadar müteessir değildi. Kundurası vurmadığı zamanlarda Allah' ın adını anmazdı ama günahkârda sayılmazdı. Süleyman Efendi' ye yazık oldu." şeklinde olur. Aynı kelimelerin düz yazı ile şiir hali arasında büyük bir etki farkı olduğunu görürüz. Şiirin etkileme gücünün devrik cümleler ve şairin mısraları bölme şeklinde olduğu ortaya çıkar.
    
    Şiirin ikinci kısmında şair Shakspeare' den bir alıntı yapar. "To be or not to be" ifadesi bir göstergedir. Hem Shakspeare hem de "olmak ya da olmamak" ifadesinin taşıdığı anlamlar işaret edilir. Süleyman Efendi' nin büyük ihtimal Shakspeare' ın bu sözünden hiç haberi olmamıştı. Şair bu kelimeleri ingilizce olarak şiirde kullanarak şiirinin teması ile ilgili bir atmosfer yaratmaya çalışır. Süleyman Efendi ve onun temsil ettiği sıradan insanlar için o kelimelerin ne kadar anlamsız olduğunu vurgular. Shakspeare' in sözlerinin anlamından ise Süleyman Efendi' nin yalnızlığı ne kadar kanıksadığını ve yaşayıp yaşamamak üzerine düşünmediğini anlarız. Şiirin ikinci kısmında da kelimelerin gündelik kullanımlarının dışına çıkılmaz.
    
    Şiirin üçüncü ve son kısmında boş ekmek torbası ve matara göstergeleri ile Süleyman Efendi' nin fakir ve sade hayatı ifade edilir. Rüzgârın esip hafif nesneleri uçurup götürmesi gibi Süleyman Efendi' ye ait bu dünyada ne varsa hepsi bir bir dağılır ardında hiçbir şey kalmaz. Bir hatırlayanının bile olmamasından dolayı adı bile bu dünyadan unutulup gider. Şair, rüzgâr göstergesine ölümün insanı bu dünyadan alıp götürmesi yan anlamını katar. Süleyman Efendiden geriye sadece kahve ocağına el yazısıyla yazdığı yazı kalır. Burada el yazısının şiirde geçmesi şahsi ve taklit edilemez oluşuyla alakalıdır.
    Orhan Veli' nin, şiirin Kanuni Sultan Süleyman' ların dışında sıradan vatandaş Süleyman Efendi gibiler içinde yazılabileceğini göstermeye çalıştığı bu şiirde Orhan Veli hikâyesini anlattığı Süleyman Efendi' nin yalın, içten dilini kullanır. Söz sanatlarına yer vermez.
    
    Şiirin adında Eski edebiyattaki Farsça uzun tamlamalara yaptığı bir gönderme görürüz. Şiire "nasır, vuran kundura" gibi kelimeleri sokar. Gösterge bilim açısından bakarsak kullandığı göstergelerin çağrışımlarıyla da Süleyman Efendi' nin fakirliği, yalnızlığı ve hayata bakış açısını okuyucuya göstermiştir. Kullandığı göstergelerin işaret ettiği anlamlar ise çoğunlukla kelimelerin ilk anlamları olmuştur. Bu tercihi hem şairin şiir anlayışı hem de anlattığı şahısla şiirin uygunluğu olarak değerlendirebiliriz.
    #4290935 (taninmayan adam, 28.11.2008 05:48)
11. orhan veli'den bahsedilirken sıkça kullanılan bir tabir vardır; nasır sözcüğünü bile şiire sokan adam diye. işte o meşhur nasırlı şiir bu şiiridir.
    #5063102 (suda seken yassi parlak tas, 18.04.2009 23:28)
12. bu şiirde aslında çok sade bir neredeyse kimse tarafından tanınmayan ,toplum içinde önemsiz bir adam olan süleyman efendi mizahi bir dille anlatılmaktadır ki orhan veli'nin de en önemli özelliği toplumun içinden herkesi her şeyi dile getirebilmesidir.
    #5063221 (zigor217, 18.04.2009 23:44)