1. 1.
    (bkz: hareket ordusu)
    2 ... child
  2. 2.
    (bkz: 31 mart vakasini 31 martta olmus zannetmek)
    5 ... azorka
  3. 3.
    (bkz: kubilay olayı)
    2 -3 ... hasnicktir
  4. 4.
    2. meşrutiyetin ilanından sonra eskiye dönme çabası içinde olanlar toprak kayıplarını bahane ederek ittihak ve terakki partisi ne karşı muhalefete başlamışlardır. bu muhalefet de istanbul da 31 mart olayı na dönüşmüştür.
    bu olay osmanlı tarihinde mevcut yönetimi ve anayasal düzeni değiştirmeye yönelik ilk ayaklanmadır. selanikten harekat ordusu nun istanbul a gelmesiyle bastırılmıştır.
    sonucunda 2. abdülhamit tahttan indirilmiş ve yerine 5. mehmet reşat getirilmiştir.
    böylece ilk kez meclis kararıyla bir padişah tahttan indirilmiştir ve meclisin aldığı kararla padişahın meclisi kapatma yetkisi elinden alınmıştır.
    3 ... witch
  5. 5.
    sebebi;
    2 abdulhamit'in ittihat teraki partisi karsıtlarını kısıkıtması,
    ittihat teraki partisi içindeki cekişmeler
    3 ... insensible
  6. 6.
    meşrutiyete karşı çıkan şeriatçilerin, selanikten gelen haraket ordusuyla * bastırılıp, onlarca bölücünün öldürülmesi.
    2 -2 ... geçmişi olmayan yazar
  7. 7.
    31 mart olayı sisteme ve rejime karşı bir harekettir.. amacı, mevcut sistemden, tekrar padişahın egemen olduğu bir sisteme geçişi sağlamaktır.. türk siyasi tarihinde sistemi değiştirmeye yönelik çıkarılan ilk isyandır..
    4 -2 ... celebi
  8. 8.
    ingliz gizli servisinin destegiyle yaptiklari zulumleri, cinayetleri ortmek isteyen ve abdulhamit'in golgesinden bile korkan ittihatcilarin baslattigi bir fitne oldugu konusunda tarihciler ittifak ediyor. gerci yillarca resmi tarihte bir irtica ayaklanmasi oldugu anlatilmis olsa da meselenin oyle olmadigi, sadece kamil pasazade said pasa, dervis vahdeti ve mizanci murad gibi sozde dindar safdillerin yangina korukle gidip meseleyi bu hale getirdikleri biliniyor. zaten basta halife-sultan varken cikip "seriat isteruk!" diye bagirmak bile ahmakliktan baska bir sey degil.

    zaten olayin gelisimine bakinca bir gariplik oldugu acik. yani ittihatci kafa hurriyet diye diye ne kadar cinayet zulum, fuhus, zina varsa isliyor. hatta kendilerine muhalif diye bir gazeteciyi, devlet adamini gunduz vakti istanbul'un gobeginde olduruyor. ordu da tam bir disiplinsizlik hakim. halk yapilan bu zulumlerden bikmis usanmis. padisah ise icraci degil sadece temsili bir makamda. birde selanikteki 3. ordudan gelen subaylar artislik edip milletin iflahini gevretiyor. sonra da cikip seriat isteriz diye ortaligi velveleye veriyorlar. ustelik bu 3. orduya mensup avci birliklerinin basinda tek bir subay yok. en rutbelisi bascavus. tabi bunlara bir kisim dindar belki ama cahil insanlarda katiliyor. o donemde basta bediuzzaman said nursi olmak uzere bir cok alim uyariyor ama dinletemiyorlar. is cigirindan cikiyor. zaten ittihatcilarin istedigide buydu.

    bu arada abdulhamit direktif veriyor isyancilari dagitin diye, ama ne hikmetse ordu komutani emri yerine getirmiyor. sonra padisahi korumak icin harekat ordusu selanikten yola cikiyor ki bunlarin basinda musluman bir turk var ama askerlerin cogu musluman katili mekadon ve yagmacilar. yani tam bir capulcu ordusu. zaten bunu duyunca isyancilari dagitmamakta direnen 1. ordu komutani padisaha gelip harekat ordusuna karsi koymak icin izin istiyor ama padisah "muslumani muslumana kirdiramam" diyerek musade etmiyor, tahttan indirilme pahasina.

    bu harekat ordusu istanbula girince herhalde unuttular asil amaclarini(!) basliyorlar yildiz sarayini yagmalamaya, kutuphaneleri dagitmaya hatta padisahin altin arabasini bile parcalayip goturuyorlar. abdulhamit tahttan indirildikten sonra birde tutup 31 mart vakasini tertip etmekle ve "muslumani muslumana kirdirmakla" suclaniyor(!).

    bu olayin gunumuze bakan cok taraflari var elbet ama sanirim en onemlilerinden biri ittihatci kafalarin bunun bir irtica olayi oldugunu yaymakla adeta devlet ile millet arasinda olusan ve gunumuze kadar gelen bir anlayisin mimari oldular. emellerine ulasmak icin once carsiyi karistirip ardindan da koca bir devleti tuzla buz etmeleri ise amacin sadece iktidar hirsi oldugu ve bundan sonra bir b planlari olmadigini acikca ortaya koyuyor.

    ayni zihniyetin uzantilarinin cumhuriyet turkiyesinde de devam ettigi ve bir cok hadisede ortaya ciktikalrini goruyoruz ama insallah bir dervis vahdeti veya mizanci murad bulamazlar kukla yapacaklari. gerci 28 subat doneminde muslum gunduz vardi icad ettikleri ama insallah bundan sonra olmaz...
    5 -7 ... el erzurumi
  9. 9.
    mustafa kemal'in hareket ordusu başında bastırdığı isyandır.
    4 -1 ... unexpected
  10. 10.
    sonuçta ittihatçıların devletin içine edip bırakıp kaçacakları dönem başlayacaktır bu olaydan sonra. ittihatçılar nasıl bir darbe ile 2. meşrutiyeti kurdurdularsa, halk da o şekilde tepkisini koymuştur.
    -5 ... westphalia